Заснавальнік новай сталіцы Пётр I надаваў вялікае значэнне тэатральнаму мастацтву ў справе выхавання падданак. Вышэй адзначалася ўжо, што тэатрам захаплялася сястра Пятра I Наталля Аляксееўна. У Пецярбург яна прывезла з Масквы акцёраў. У велізарнай пустуючай хаце ўладкавалі глядзельную залу і сцэну. У 1714 г. тут пачаліся спектаклі. Ставілі п'есы школьна-царкоўнага рэпертуара Славяна-грэка-лацінскай акадэміі, прысвечаныя прапагандзе Паўночнай вайны і папулярызацыі палітыкі Пятра I. Паміж дзеяннямі п'есы часам выконвалі невялікія інтэрмедыі - 'пацешныя гледзішчы' на розныя надзённыя тэмы. Гэты тэатр быў зачынены ў 1716 г. пасля смерці Наталлі Аляксееўны.

У 1732-1737 гг. у Зімовым палацы быў абсталяваны прыдворны тэатр і прыкладна ў гэта ж час прыступілі да стварэння з прыгонных хлопчыкаў і дзяўчынак балетнай трупы. У 1738 г. па кіраўніцтвам балетмайстра Ланда з дзяцей палацавай прислуг была створана танцавальная школа. Прыгонныя акцёры выступалі на сцэне прыдворнага тэатра ў Пецярбургу ў 1744 г. па выпадку шлюбу спадчынніка прастола Пятра Фёдаравіча (будучага Пятра III) з прынцэсай Ангальт-Цербтской (будучай Кацярынай II). Быў выкананы 'Балет кветак'. Кожная акторка малявала кветку: Аксіння - 'Ружу', Лізавета - 'Рененкул', Аграфена - 'Анемон', 'стакроткамі' і 'иасинсами' былі прыгонныя дзяўчыны, якія вучыліся ў школе Ланды. Гэтым спектаклем пачалася гісторыя рускага прыгоннага тэатра ў Пецярбургу. Выступ быў удалым, вучняў узялі на казённае ўтрыманне. Колькасць навучэнцаў у балетнай школе павялічылася.

У балетнай школе большасць вучняў складалі дзеці мяшчан і вольнаадпушчанікаў, аднак і прыгонныя былі там не ў рэдкасць. Так, у 1797 г. камергер Н. Н. Дземідаў аддаў вучыцца, танцам сваіх трох прыгонных дзяўчын. Падобных выпадкаў было некалькі.

Часткі